فرانک لوید رایت و معماری ارگانیک (مهر خاچیکیان - مهندسی تکنولوژی معماری)

بینش معماری ارگانیک ریشه در فلسفه رمانتیک دارد.رمانتیسم یک جنبش فلسفی هنری و ادبی در اواخر قرن ۱۸ و ۱۹ میلادی در شمال غربی اروپا بودکه به سایر نقاط اروپا و آمریکا سرایت کرد. این جنبش واکنشی در مقابل خرد گرایی عقل مدرن بود. رمانتیک ها همانند پیروان تفکر کلاسیک به ذهن انسان اعتقاد داشتند. ولی رمانتیک ها به آن بخش از ذهن توجه داشتند که بیشتر در باره احساس وعواطف بود. برای نطریه پردازان قرن نوزدهم آمریکا که به دنبال زیبایی مدرن بودند طبیعت تنها فلسفه صحیح تلقی می شدهنرمند می بایست ترکیبی می ساخت که به موازات طبیعت باشد و پروسه حیات و رشد وتوسعه را به صورتی انتزاعی نشان دهد .

معماری ارگانیک در آمریکا در قرن ۱۹ توسط فرانک فرنس و لویی سالیوان شکل گرفت.اوج شکوفایی این نظریه را می توان در نیمه اول قرن بیستم درنوشتارها وطرح های فرانک لوید رایت مشاهده کرد. به اعتقاد فرانک فرنس بر اساس نظریه ارگانیک همه فرمها طبیعی پویا هستند.نیروها وفشارهایی که در ساختار یک حیوان دخیل هستند کشش ماهیچه ها و مفاصل هنگامی که موجود حرکت می کند طرح رشد و گسترش که در فرم گیاهان و صدف ها دیده می شود تصویری از یک شکل زنده است.اگر یک کار هنری بخواهد بیان کننده باشد باید به صورت ارگانیک ساخته شود.

رایت در ۲۰ مه ۱۹۵۳ در تالیسین معماری ارگانیک را در 9 عبارت ذیل تعریف کرد :

  1. طبیعت: فقط شامل محیط خارج مانند ابرها درختان و حیوانات نمی شود بلکه شامل داخل بنا و اجزا و مصالح آن می باشد.
  2.  ارگانیک: به معنای همگونی و تلفیق اجزا نسبت به کل وکل نسبت به اجزا است.
  3. شکل تابع عملکرد:عملکرد صرف صحیح نمی باشد بلکه تلفیق فرم و عملکرد و استفاده از ابداع وقدرت تفکر انسان در رابطه با عملکرد ضروری است.فرم و عملکرد یکی هستند .
  4. لطافت:تفکر و تخیل انسان باید مصالح وسازه سخت ساختمان را به صورت فرم های دلپذیر و انسانی شکل دهد.همان گونه که پوشش درخت و گل بوته ها شاخه های آنها را تکمیل می کند.مکانیک ساختمان باید در اختیار انسان باشد و نه بالعکس .
  5. سنت: تبعیت ونه تقلید از سنت اساس تفکر معماری ارگانیک است.
  6. تزئینات: بخش جدائی ناپذیر از معماری است.رابطه تزئینات به معماری همانند گل ها به شاخه های بوته می باشد.
  7. روح: روح چیزی نیست که به ساختمان القا شود بلکه باید در درون آن وجود داشته باشد و از داخل به خارج گسترش یابد                      .
  8. بعد سوم: بر خلاف اعتقاد عمومی بعد سوم عرض نیست بلکه ضخامت و عمق است.                         
  9. فضا: عنصری است که دائما باید در حال گسترش باشد.فضا یک شالوده پنهانی است که تمام ریتم های ساختمان باید ازآن منبعث شود و در آن جریان داشته باشد .

 هیچ خانه ای نباید روی تپه باشد، بلکه باید جزئی و بر آمده از طبیعت باشد، متعلق به آن باشد، تا تپه و خانه بتوانند با هم زندگی کنند و خوشحالی هر یک به لحاظ وجودی دیگری باشد.این گفتار رایت است که در خانه آبشارش بصورت کامل به آن پایبند بود. رایت اعتقاد داشت که ماهیت مصالح در ساختمان می بایست نشان داده شود.
شاهکار معماری فرانک لوید رایت ونظریه ارگانیک را می توان در خانه آبشار در ایالت پنسیلوانیا در آمریکا دید. (عکس زیر)

لینک دانلود فایل پاورپوینت:

 


/ 4 نظر / 42 بازدید
سعید نژادحسینی

مرسی از مطلبتون, خیلی جالب و دوست داشتنیه وهر کسی ارزوی داشتن چنین خونیه ای رو تو طبیعت داره ولی چه بسا اگه یک لحظه به این فکر کرد که داخل طبیعت ساخت ساز بشه چه فاجعه ای بوجود میاد وچه مشکلات بزرگی بدنبال داره هم برای طبیعت و هم جانورای ان اینو به وضوح گذشته نشون داده.

مینا بهزاد

مطلب خوبی بود.یکی از ساختمان هایی که در تهران تا حدودی به این موضوع توجه کرده مجتمع مسکونی نیاوران است که درختان سایت را از بین نبرده و به نحوه خوبی آن را وارد ساختمان کرده است.پیشنهاد می کنم حتما تصاویر این ساختمان را ببینید

فاطمه خدمتی

ممنون از مطلب خوب و مفیدتون. یک نمونه معماری ارگانیک ایرانی ،کلینیک آماج درمان کوروش رفیعی است که در پارک فناوری پردیس در 20 کیلومتری شمال شرق تهران طراحی شده است .در اجرای این پروژه از مصالح بومی استفاده شده و در نهایت طراحی این ساختمان به گونه ای است که علاوه برایجاد فضایی پویا و پر انرژی ،کاملا هماهنگ با متن است و رابطه ای مناسب با عملکرد آن دارد.

الهه فارسیجانی

معماری ارگانیک که الهام از طبیعت و احترام به آن است و با توجه به این که در ایران هم می توان در کارهای مهندس هوشنگ سیحون - مهندس پاسبان - مهندس مهرداد ایروانیان نمونه هایی ازاصول طراحی معماری ارگانیک را مشاهده کردء تفاوت بسیاری در مقایسه با خانه روبی و یا خانه آبشار و ...دارد که دلایل آن نا مشخص است.